Laguna - Bukmarker - Prava knjiga o pravoslavlju – Prikaz knjige „Srpsko pravoslavlje“ - Knjige o kojima se priča
VestiIntervjuiPromocijeAkcijeKnjiževni klubPrikazi#knjigoljupci#TriRajkeVideoKolumneNagradeKalendar

Prava knjiga o pravoslavlju – Prikaz knjige „Srpsko pravoslavlje“

Prvobitno objavljena 1989. godine, u vreme kad su religija i crkvena istorija tek dobijale vidnije mesto u javnosti i publicistici, knjiga „Srpsko pravoslavljeSlobodana Reljića i Momčila Petrovića nije ni danas ništa manje aktuelna, premda može delovati kako je o povesti Srpske pravoslavne crkve dovoljno rečeno, te da je širi auditorijum veoma dobro upoznat sa svetosavljem kao religijom i ideologijom.

Međutim, Reljić i Petrović nam svojom jednostavnošću i neposrednošću – koje su sasvim prikladne pravoslavlju – pokazuju jedan specifičan pristup ne samo veri kod Srba, nego i hrišćanstvu kao religiji sačinjenoj od simbola i običaja koji su svima poznati, mada se retko sagledava njihovo izvorno poreklo i značenje.

Neposrednost kojom je knjiga pisana ogleda se i u tome što nije preopterećena onom crkvenom terminologijom koja bi mogla odbiti publiku nenaviknutu na hagiografski stil, pa se tako i o životu Isusa Hrista, i o bogosluženjima, i o monaštvu, i o svetim tajnama, i o verskim praznicima govori jezikom koji je razumljiv najširem krugu čitalaca, pri čemu se citati iz Svetog pisma i crkvenoslovenski oblici pojedinih reči koriste samo ako su zaista neophodni i ako su već dovoljno odomaćeni u svakodnevnoj komunikaciji.

Vodeći nas do epohe Hristovog života i ranog hrišćanstva, autori se ne drže strogo crkvenih kanona koji su docnije uspostavljeni, nego nas upoznaju i sa pojedinim zaboravljenim biblijskim legendama, koje su svojevremeno potisnute ili čak izbačene iz zvaničnih svetih spisa, mada bismo možda upravo zahvaljujući njima lakše razumeli kako je Novi zavet skriven u Starom i kako je Stari zavet otkriven u Novom.

Osvrnuvši se posebno na krsnu slavu kao običaj vezan isključivo za srpsku tradiciju, Reljić i Petrović dali su i zanimljive priče koje se kriju iza naziva najpoznatijih verskih praznika, a posvetili su pažnju još jednoj karakteristici srpskog pravoslavlja, oličenoj u religiozno transformisanoj kosovskoj tragediji, gde su istorijski likovi kneza Lazara, Vuka Brankovića, Miloša Obilića i Kosovke devojke sasvim prilagođeni biblijskom Isusu, Judi Iskariotskom, Svetom Petru i ženama mirosnicama.

Podelivši svoju knjigu na dva dela, Reljić i Petrović su najpre dali presek kroz najbitnije segmente pravoslavne vere, uz poseban osvrt na njene specifičnosti kod Srba, da bi zatim hronološki izneli najznačajnije događaje vezane za nastanak, razvoj, raskole i raspade, ali i ponovna ujedinjenja autokefalne Srpske pravoslavne crkve, čiji istorijat nije ništa manje buran od istorijata naroda kojem je služila i kojeg je predstavljala ako drugih legitimnih predstavnika u datom trenutku nije bilo.

Iako je ta povest napisana jednostavno, maltene kao jedna neprekidna i relativno kratka priča, ona nas ipak vodi do nekih podataka za koje se ne može reći da su poznata široj javnosti, pa ćemo tako shvatiti kolika je istorijska nepravda načinjena karlovačkom mitropolitu Stefanu Stratimiroviću što je ostao upamćen samo kao protivnik jezičke reforme Vuka Karadžića, shvatićemo da su fanariotski Grci bili možda i veći protivnici autokefalne Srpske crkve nego što su to bili osmanski Turci, a razumećemo i kako se moglo desiti da srpsko pravoslavlje u Dalmaciji bude ugroženo nakon što je Napoleonovu Francusku pobedila – pravoslavna Ruska imperija.

Sagledavši objektivno i sa izvesne istorijske distance probleme Srpske pravoslavne crkve nakon Drugog svetskog rata – od nekanonskog otcepljenja Ohridske arhiepiskopije, preko raskola srpskih pravoslavaca u Americi, do pokušaja stvaranja Crnogorske pravoslavne crkve – Reljić i Petrović će umesto zaključka citirati jedan govor patrijarha Pavla, iz čijih reči čitaoci mogu da zaključe kako svaki raskol unutar Srpske pravoslavne crkve može jedino da se reši susretom i izmirenjem braće, dok pobednik treba da bude niko drugi do Sveti Sava.

Autor: Dušan Milijić


Podelite na društvenim mrežama:

Povezani naslovi
šoping vikend u delfi knjižari u tc ada mall laguna knjige Šoping vikend u Delfi knjižari u TC Ada Mall
23.09.2021.
Na radost svih čitalaca dobrih knjiga, imamo lepu vest. Za kupovinu tri ili više artikala tokom šoping vikenda u TC Ada Mall u Delfi knjižari će se obračunavati količinski popust od 15% umesto dosadaš...
više
najličniji roman marka brakovića balada dekadenta u prodaji od 28 septembra laguna knjige Najličniji roman Marka Brakovića „Balada dekadenta“ u prodaji od 28. septembra
23.09.2021.
„Balada dekadenta“, nova knjiga Marka Brakovića, lucidni je roman iz muškog ugla o seksualnosti i razlozima koji nas upućuju ka ljubavi za ceo život. Glavni junak, stabilan muškarac u ranim četrdes...
više
devojka koja je pisala svilom laguna knjige Devojka koja je pisala svilom
23.09.2021.
Autorka Keli Estiz, rođena u državi Vašington na severozapadu SAD, posle završenog koledža u Arizoni poželela je da se nastani negde uz more i tako je stigla do Sijetla, gde i danas živi i gde je zapo...
više
srećko horvat uvek postoji osećaj svršetka  laguna knjige Srećko Horvat: Uvek postoji „osećaj svršetka“
23.09.2021.
Prenosimo razgovor sa Srećkom Horvatom, hrvatskim filozofom, piscem i političkim aktivistom za sajt lareviewofbooks.org, koji je vodio Bred Evans u aprilu ove godine. Horvat je autor brojnih knjiga, u...
više

Naš sajt koristi kolačiće koji služe da poboljšaju vaše korisničko iskustvo, analiziraju posete sajtu na sajtu i prikazuju adekvatne reklame odabranoj publici. Posetom ovog sajta, vi se slažete sa korišćenjem kolačiča u skladu sa našom Politkom korišćenja kolačiča.